Najważniejsze atrakcje i pomysły na wyjazd w kilka minut
- Czupel ma około 934 m n.p.m. i jest najwyższym szczytem pasma.
- Magurka Wilkowicka oferuje schronisko, węzeł szlaków i dobre miejsce na odpoczynek.
- Góra Żar łączy panoramę jeziora z kolejką terenową, torem saneczkowym i atrakcjami dla rodzin.
- Leskowiec i Groń Jana Pawła II wyróżniają się jednymi z najlepszych widoków w tej części Beskidów.
- Na pierwszy wyjazd najlepiej przeznaczyć 4-6 godzin, uwzględniając postoje i pogodę.

Dlaczego to pasmo jest dobrym kierunkiem na wycieczkę
Góry rozciągają się między Bielskiem-Białą a okolicami Wadowic, a ich krajobraz tworzą zalesione grzbiety, doliny Soły i Skawy oraz zbiorniki wodne. Park Krajobrazowy Beskidu Małego zajmuje około 257 km², ale nie sprawia wrażenia przytłaczającego. Właśnie to uważam za jego dużą zaletę: w ciągu jednego dnia można połączyć spacer, punkt widokowy i odpoczynek nad wodą.
Pasmo dzieli się na dwie wyraźne części. Zachodnia skupia się wokół Czupla i Magurki Wilkowickiej, natomiast wschodnia obejmuje między innymi Leskowiec, Łamaną Skałę i Potrójną. Dla początkujących najwygodniejsza będzie okolica Międzybrodzia, Przełęczy Przegibek i Wilkowic, ponieważ znajduje się tam sporo krótszych szlaków oraz kilka łatwych punktów startowych.
Nie są to góry wyłącznie dla wytrawnych piechurów. Trzeba jednak pamiętać, że nazwa pasma bywa myląca. Podejścia potrafią być strome, a po deszczu leśne ścieżki robią się śliskie, dlatego nawet krótka trasa wymaga odpowiednich butów i zapasu czasu.
Czupel, Magurka i Leskowiec czyli najciekawsze miejsca
Czupel dla osób, które chcą zdobyć najwyższy szczyt
Czupel wznosi się na około 934 m n.p.m. i jest najwyższym punktem całego pasma. Najczęściej wybiera się na niego z Międzybrodzia Bialskiego, Czernichowa, Wilkowic albo z Przełęczy Przegibek. Z Międzybrodzia dojście może zająć około 2 godzin w jedną stronę, zależnie od wybranego wariantu i tempa.
Szczyt nie przypomina rozległej hali widokowej, ale w ostatnich latach wiatrołomy otworzyły częściowo panoramę. Widać między innymi okolice Jeziora Międzybrodzkiego, Beskid Śląski i pasma Beskidu Żywieckiego. Moim zdaniem Czupel najlepiej traktować jako cel wędrówki, a nie jedyną atrakcję dnia. Po drodze warto połączyć go z Magurką Wilkowicką.
Magurka Wilkowicka na spokojniejszy dzień
Magurka ma 909 m n.p.m. i jest jednym z najpopularniejszych miejsc w zachodniej części pasma. Znajduje się tu schronisko PTTK, w którym można odpocząć i uzupełnić energię, choć przed wyjazdem dobrze sprawdzić aktualne godziny działania obiektu.
Na Magurkę prowadzą szlaki z Bielska-Białej, Wilkowic, Przełęczy Przegibek oraz od strony jezior. To dobry wybór dla rodzin ze starszymi dziećmi i osób, które chcą poczuć górski klimat bez planowania bardzo długiej wyprawy. Z Przełęczy Przegibek dojście jest stosunkowo krótkie, a później można zdecydować, czy przedłużyć trasę w stronę Czupla.
Przeczytaj również: Gdzie leży Maroko - Jak zaplanować podróż?
Leskowiec i Groń Jana Pawła II dla najlepszych panoram
Wschodnia część Beskidu Małego ma nieco inny charakter. Leskowiec osiąga około 922 m n.p.m., a w pobliżu znajduje się schronisko PTTK pod Groniem Jana Pawła II. Z punktów widokowych przy dobrej przejrzystości powietrza można dostrzec Beskid Żywiecki, Makowski, Wyspowy, Gorce, a nawet Tatry.
Ten rejon polecam szczególnie wtedy, gdy najważniejszy jest dla nas widok, a nie samo zdobycie najwyższego szczytu. Schronisko daje możliwość odpoczynku, lecz popularne trasy potrafią być zatłoczone w weekendy. Jeżeli zależy mi na spokojniejszej wędrówce, wybieram poranek albo dzień poza głównym sezonem.
Trasy można dopasować do kondycji i ilości czasu
W tym paśmie nie trzeba od razu układać ambitnej pętli. Lepiej dopasować cel do pogody, doświadczenia i wieku uczestników. Poniższe warianty pokazują, jak rozsądnie zaplanować dzień.
| Wariant | Dla kogo | Orientacyjny czas | Co zobaczymy |
|---|---|---|---|
| Przełęcz Przegibek - Magurka | Rodziny i początkujący | Około 2-3 godz. w obie strony | Schronisko, las, łatwy górski spacer |
| Przełęcz Przegibek - Magurka - Czupel | Osoby z podstawową kondycją | Około 4-5 godz. | Dwa ważne szczyty zachodniej części pasma |
| Międzybrodzie Żywieckie - Góra Żar | Rodziny i osoby chcące połączyć góry z atrakcjami | Od 2 godz. wzwyż | Panorama jeziora, kolejka, atrakcje rekreacyjne |
| Rzyki lub okolice Kocierza - Leskowiec | Miłośnicy widoków i dłuższych tras | Około 4-6 godz. | Leskowiec, schronisko, Groń Jana Pawła II |
Podane czasy są orientacyjne i nie obejmują długich przerw. W górach różnica między szybkim przejściem a rodzinnym tempem może wynosić nawet 1-2 godziny. Zawsze sprawdzam mapę przed wyjściem i zostawiam rezerwę na zmianę pogody, zdjęcia oraz odpoczynek.
Góra Żar i jeziora czyli atrakcje nie tylko dla piechurów
Góra Żar ma około 761 m n.p.m. i jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc regionu. Na szczyt można wejść pieszo albo skorzystać z kolejki linowo-terenowej. Trasa kolejki ma około 1300 metrów, a sam przejazd trwa mniej więcej 5-6 minut, dlatego rozwiązanie dobrze sprawdza się przy wycieczce z dziećmi lub osobami, które nie chcą pokonywać całego podejścia.
Na górze czekają widoki na Jezioro Międzybrodzkie i okoliczne szczyty. W pobliżu działają także atrakcje sezonowe, między innymi tor saneczkowy, park linowy oraz miejsca związane ze sportami powietrznymi. Ich dostępność i ceny zmieniają się w ciągu roku, dlatego przed wyjazdem najlepiej sprawdzić bieżący harmonogram.
Sam zbiornik wodny jest równie ważny jak górskie szlaki. W sezonie letnim okolice Międzybrodzia przyciągają osoby zainteresowane plażowaniem, żeglarstwem, kajakami i wypożyczaniem sprzętu wodnego. Ja traktuję ten rejon jako dobry plan awaryjny: jeśli pogoda pogorszy się na grzbiecie, można skrócić wędrówkę i spędzić czas nad jeziorem.
Interesującym punktem jest także elektrownia szczytowo-pompowa Porąbka-Żar oraz charakterystyczny zbiornik na szczycie góry. Nie wszystkie części obiektu są dostępne do samodzielnego zwiedzania, więc nie warto zakładać, że cały kompleks zobaczymy bez wcześniejszego sprawdzenia zasad wejścia.
Co sprawdzić przed wyjazdem w góry
Największym błędem jest ocenianie trasy wyłącznie po jej długości. Krótkie podejście na mapie może mieć sporo przewyższeń, a zimą lub po intensywnym deszczu zajmie znacznie więcej czasu. Przed wyjściem sprawdzam sumę podejść, nawierzchnię i aktualną prognozę, a nie tylko nazwę szczytu.
- Na krótką trasę zabierz wygodne buty z przyczepną podeszwą, wodę i lekką kurtkę przeciwdeszczową.
- Na całodzienną wycieczkę zaplanuj co najmniej 1,5 litra wody na osobę, przekąski i naładowany telefon.
- Nie zakładaj, że kolejka na Żar, schronisko lub atrakcje rodzinne będą działały w tych samych godzinach przez cały rok.
- W weekendy przy popularnych punktach startowych przyjedź wcześniej, bo parkingi szybko się zapełniają.
- Zimą i w okresach przejściowych sprawdź oblodzenie, śnieg oraz komunikaty GOPR.
Jeżeli jedziesz z małym dzieckiem, najbezpieczniejszym wyborem będzie krótka trasa na Magurkę albo spacer w rejonie Żaru. Wózek terenowy nie sprawdzi się na większości leśnych szlaków, dlatego przy młodszych dzieciach lepsze może być nosidło. To drobny szczegół, który często decyduje o tym, czy wycieczka będzie przyjemnością, czy walką z terenem.
Osoby planujące nocleg powinny rezerwować miejsce z wyprzedzeniem w popularne weekendy i wakacje. Warto też rozważyć nocleg w dolinie, ponieważ daje większy wybór restauracji i atrakcji, a na szlak można dojechać rano bez konieczności noszenia całego bagażu.
Jak zaplanowałbym pierwszy dzień w tym paśmie
Na pierwszy kontakt wybrałbym poranny wyjazd na Przełęcz Przegibek, wejście na Magurkę Wilkowicką i przedłużenie trasy w stronę Czupla, jeśli warunki oraz kondycja grupy na to pozwalają. Po zejściu przeniósłbym się nad Jezioro Międzybrodzkie albo na Górę Żar, dzięki czemu dzień nie kończy się wyłącznie na marszu.
Jeżeli najważniejsze są widoki, lepszym celem będzie Leskowiec i okolice schroniska. Jeżeli jedziemy z dziećmi, postawiłbym na Żar, kolejkę i atrakcje rekreacyjne. Ta elastyczność jest największą siłą regionu: można zaplanować ambitną wycieczkę, ale równie łatwo stworzyć spokojny dzień z krótkim spacerem, panoramą i odpoczynkiem nad wodą.